ውግዘት ሠመረአብን ህልውን መጻኢን ኣመታቱ

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ አሜን።

ክቡራንን ክቡራትን ተኸታተልቲ ጦማርና፦

Click Here To Read in PDF

ዜና ውግዘት ሠመረአብ ወልደገብርኤል ካብ ዝተቓልሓሉ ሰዓት ኣትሒዙ፤ ብዙኅ ተስፋ ዝዘርኡ ስጉምትታትን ምንቅቓሕን ኣብ ውሽጢ ሃገር ይኹን ዳርጋ ኣብ ኵለን ኣህጉራተ ስብከት ቤተ ክርስቲያንና በብኵርንዑ፤ ኣብ ቤተ ክህነት ይኹን ኣብ ምእመናን፤ ካብኡ ሓሊፉ’ውን ኣብ ቅዱስ ሲኖዶስ ሃገርና ይረኣዩን ይውሰዱን ምህላዎም ተብጽሑልና ካብ ዘሎኹም መልእኽትታትኩምን፤ ከምኡውን ብወገንና ካብ እንገብሮ ምክትታል ክንርዳእ ክኢልና ኣሎና።

ብኣንጻሩ ድማ ሰይፊ ውግዘት ገዳማውያን ኣቦታት ከም ኢምንትን ትርጉም ኣልቦ ገይሩ ብምቍጻርን፤ ትምህርቱ ብወግዒ ኣብ ጉባኤያት ዝቐጸለ መናፍቅ ሠመረአብ፤ በቲ ዝገብሮ ዘሎ ናይ ምዕግርጋርን ምድንጋርን ነቲ ንጹር ሃይማኖታዊ ውግዘት ዘይትርጉሙ ብምሃብን፤ ብቀረባ ንዝተዛመዶም “ጸግዐይ” ዝብሎም ክልተ ጳጳሳት ከይተረፈ ብምድንጋር ካልእ ፓለቲካዊ ኣጀንዳ ከልብሶን ደገፍቱ ብምውዳብ፤ ኣቐዲሙ ክሰርሓሉን ከዋድዶን ብዝጸንሐ መርበባቱ ኣቢሉ ኣብ ቤተ ክርስቲያን ዕግርግርን ምኽፍፋልን ንምፍጣር ዝከኣሎ ይገብር ምህላዉ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።

ማርያም ኣሥመረይቲ! (፬ይን መወዳእታን ክፋል)

ርእሰ ኣድባራት ደብረ ጽዮን ቅድስት ማርያም ድኅሪ ናጽነትን ሎምን

Click Here To Read in PDF
እምበኣር ርእሰ ኣድባራት ደብረ ጽዮን ቅድስት ማርያም ቤተ ክርስቲያን፤ ብኸምዚ ኣገባብ ጥንታውነታ ዓቂባ፤ ምስ ምምዕባል ከተማ ኣሥመራ ከኣ ዝያዳ ኣገልግሎታ እናስፍሐት ክትመጽእ ክኢላ እያ። በብዘመኑ’ውን ብዘይካ እቲ ሓንሳብ ብጽቡቕ መገዲ እተሓንጸ ቤተ ክርስቲያን ጥራይ ዘይኮነሲ፤ ካልእ ኣገልግሎት ዝህቡ ኣብያተ ጽሕፈትን፤ መአከቢ ኣዳራሻት፤ ኣብያተ ትምህርቲ ወቦ ዘተርፈ ክትሓንጽን ነቲ ሕንጻዊ ስጉማ ዝያዳ ከተቐላጥፎን ክኢላ ነይራ። ድኅሪ ናጽነት’ውን ብዝያዳ ርእሰ ኣድባራት ደብረ ጽዮን ሃገርና ምዃና ተኣሚኑላ፤ ነቲ ጥንታዊነታ ብዘጐልሕ ኣገባብ ኣብ 1998 መንበር ፓትርያርክ ኣብዚ ቤተ ክርስቲያን ከምዝኸውን ተገይሩ ኣሎ፤ ዝግብኣ ድማ እዩ። ይኹን እምበር እቲ መንበር ነጆው፤ እቲ ሥራሕ ድማ ንየው ኮይኑ በበይኑን ዘይምእኩልን ኣገባባት ይረአ ኣሎ። ቤት ጽሕፈት መንበረ ፓትርያክ ብፍሉይ ንፓትርያርክ ብዝግባእ ቤት ጽሕፈትን ኣገልግሎትን፤ ምስቲ መንበር ዘለዎ ቤተ ክርስቲያን ተዛሚዱ ክኸይድ ምተገብኦ ነይሩ።

ኣብ ቤተ ክርስቲያን ሃገርና ካብቲ ብመንጽር ምሕደራዊ ቅርጹ፤ ገና መልክዑ ዘይሓዘን፤ ኣብ ሞንጎ ብቅዱስ ፓትርያርክ ዝምራሕ ላዕለዋይ ሓጋጌ ኣካል ቅዱስ ሲኖዶስን፤ እቲ ኣተግባሪን ኣፈጻሚን ዘሎ ናይ ሥራሕ ኣካላትን ዘሎ ዘይንጹር ናይ ሥራሕ ዝምድናታትን ኣገባባታትን እዩ። ካብ ስም ጀሚርካ፤ ዘለዎ ቤት ጽሕፍት ወሲኽካ መንበረ ፓትርያክን ምምሕዳር ቤተ ክህነትን ከም ሓደ ኣካል ገይሩ እዩ ዝረአ ዘሎ። እዚ ግና ብመሠረቱ ዝዛመድን ምስቲ ፓትርያርክን ቅዱስ ሲኖዶስን ዝቖመሉ ኣገባብ ዝኸይድ’ውን ኣይኮነን። ንቅዱስ ፓትርያርክን፤ ሕግን መምርሒን ቤተ ክርስቲያን ንዝሕግግን ንዘጽድቅን ከምኡውን ሓላዊ ሃይማኖት ንዝኾነ ላዕለዋይ ኣካል ቤተ ክርስቲያን ማለት ቅዱስ ሲኖዶስን ዝምልከት በይኑ፤ ካልእ ኢዱ ዘየእተወሉ ቤት ጽሕፈትን ኣሠራርሓን ክህሉ ይግባእ። እቲ ንምሕደራን ናይ ሥራሕ ኣካላቱን ጨናፍራቱን ዝምልከት፤ ከምኡውን ንምሉእ ቤተ ክህነት (መናብርተ ጵጵስና) ዝቖጻጸርን ዝከታተልን ዘሥርሕን ከኣ ካብ ሊቃነ ጳጳሳት ሓደ በብእዋኑ ብሲኖዶስ ዝምደብ ከመሓድሮ ምተገብአ። ጸብጻባቱ ከኣ ከምቲ መምርሒ ንቅዱስ ሲኖዶስን ንፓትርያርክን መቕረበ። ዋሕዲ ዓቕሚ ወይውን ሓጓፍ እንተጋጠመ’ኳ፤ ብትምህርቶምን ሥነ ምግባሮምን ዝተመስከረሎም ሰብ ሞያን ክኢላታትን ዝኾኑ ውሉደ ክህነት ከም ተሓጋጋዝቲ ኣብ ትሕቲኦም ኮይኖም ክሠርሑ ባይታ ምጥጣሕ ምተኻእለ ነይሩ። ጉባኤ ሊቃውንቲ ከኣ ኣብ ጐድኒ ቅዱስ ሲኖዶስ ኮይኖም ከም ኣማኸርቲ ክቖሙ ምተገብኦ ነይሩ። ቅዱስ ፓትርያርክን ቅዱስ ሲኖዶስን ከኣ ብመሠረት ቃለ ዓዋዲ ክፍጽምዎ ዝግባእ ሕጊ ናይ ምንዳፍን ምጽዳቅን፤ ሃይማኖት ናይ ምሕላውን ምስፋሕን፤ ኣገባብን ስታራቴጂን ዝምልከት ዓበይቲ ውጥናትን መደባትን ናይ ምንዳፍን ወዘይመስሎ ተግባራት በብቲ ካብ ውሽጦም ብዘቝሞም ንኡሳን ኮሚቴታትን ዝምልከቶም ክፍልታትን ኣቢሎም ዓበይቲ ስርሓት ክሰርሕን ከሰርሕን ምተኻእለ። ሎሚ ኣብ ቤተ ክርስቲያን ዘሎ ኣካይዳ ግና ፈጺሙ ዝተሓዋወሰ ኮይኑ፤ ንኵሎም ኣካላት ሥራሕ እቲ ዓቢይ ማእከላይ ቤት ጽሕፈት ዘልመሱ “ኣመሓደርቲ” ከመሓድርዎ ዝፍትኑሉን ኣገባብ እዩ ዚስተውዓል ዘሎ። መንፈሳዊ ሥራሕ ብመንፈሳዊ ኣካል ጥራይ ክምርመርን ክተሓዝን ዘለዎ ክሳብ ዝኾነ ኸኣ ዘይምልከቶምን ዘይዓቕሞምን ቅብኣት ዘይብሎም ዓለማውያን ሰባት ከቋምጥዕዎን፤ ክሃላልኽዎ ኣይምተገብኦምን። ካብኡ ናብኡ ኸኣ እቲ ዝገደደ፤ ብግብሮምን እምነቶምን ተምሳል ሕማቕ ኣርኣያ ቤተ ክህነት ዝኾኑ ሰባት ኣብ ቅድሚኦምን ድኅሪኦምን ምስላፎም እዩ። እምበኣር ኣብ ካልእ ጕዳይ ተሳሒብና እምበር፤ መበገሲናስ መንበረ ፓትርያርክሲ ምስ መንበሩ እዩ ክኸብር ነይርዎ ንምባል እዩ።

“መሪጌታ” ሠመረ አብ ወልደ ገብርኤል ተወጊዙ!

Click Here To Read in PDF
ኣብ ኣብያተ ቤተ ክርስቲያናት ኣሥመራ ተዘርጊሑ ካብ ዘሎ ቃለ ውግዘት ዝበጽሓና ሓበሬታ ከምዘመልክቶ፤ ነቲ ንነዊሕ ዓመታት ቈርበት በጊዕ ተኸዲኑ፤ ሓቀኛ መንነቱ ከዊሉ፤ ብጥዑምን ጠባሪን ቃላት፤ መናፍቓዊ ትምህርትታት ብምስባኽ ንምእመናን ብፍላይ ከኣ ንመንእሰያት ክፈላሊ ዝጸንሐ፤ ሎሚ ናይ ኣብ ውሽጢ ሃገር ዘላ ኤርትራዊት ቤተ ክርስቲያን ርእሰ መናፍቅ ተባሂሉ ክጽውዕ ዝኽእል “መሪጌታ” ሠመረ አብ ወልደ ገብርኤል፤ ሓርበኛታት ተዋሕዶ ሃይማኖት ብዝኾኑ ገዳማውያን ኣቦታት ደብረ ቢዘን ቅድሚ ቅሩብ መዓልታት ከምዝተወግዘ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ።

ከምቲ ቅድሚ ሕጂ ሓቢርናዮ ዝጸናሕና፤ ዝሓለፈ ክብረ በዓል ኣቡነ ፊልጶስ (፭ ነሓሰ ፳፻ወ፬ ዓ.ም.) ቅዱስ ሥጋኡን ክቡር ደሙን ከይቕበል ዝተኣገደ እዚ መሪጌታ’ዚ፤ ሎሚ ድማ ሰይፈ ውግዘት ኣብ ልዕሊኡ ከምዝዓለበ ንሰምዕ ኣሎና። እምበኣር እዚ ዝስማዕ ዘሎ ውሳነ፤ ኣብ ቤተ ክርስቲያን ተዋሕዶ ኤርትራ ከም ዓቢን ኣገዳሲን ፍጻመ ከምዝረአ፤ ነቶም ቅንኢ ሃይማኖት ኣቦታቶም ዘንድዶም ደቂ ቤተ ክርስቲያን ካብ ሰማይ ዝወረደ ተኣምር ኮይኑ ክርከብ ከምዝኽእል ነዚ ሓበሬታ’ዚ ዘብጽሑልና ኣካላት ቤተ ክርስቲያን ወሲኾም ገሊጾምልና ኣለዉ።

ንሕና’ውን ብወገንና፤ ብዛዕባ’ዚ መሪጌታ ብቀጻሊ ክንዛረብ ከምዝጸናሕና፤ ንሱ ምስቶም ኣብዚ ወጻኢ ምስ ዘለዉ ካልእ ድርብ ዕላማታት ተሓንጊጦም ሕዝብና ንምድንጋርን፤ ብሃይማኖቱ ንምፍልላይን ምስ ዝጓየዩ ዘለዉ ተረፍ መረፍ ናይ ዝቐደሙ መናፍቓን ጥቡቕ ናይ ዕላማን ሥራሕን ምትእስሳርን ከምዘለዎ ክንሕብር ጸኒሕና ኢና። እምበኣር ገዳማውያን ኣቦታትና፤ ከምቶም ዝቐደሙ ኣቦታቶም ነዛ ቅድስት ሃይማኖትና ካብ መናፍቓንን ካልኦት ተጻባእትን ተጋዲሎም ብኃይሊ ኣምላኽ ዘጽንሑልና፤ ሎሚ’ውን ኣብ ኣሰሮም ዘለዉ ኣቦታት ነታ መንፈሳዊት ሰይፎም ኣልዒሎም ብዛዕባ ሃይማኖቶም ተባዕ ስጉምቲ ክወስዱ ምርኣይ ዘየሕጉሶ ውሉድ ቤተ ክርስቲያን፤ ዘየሰንብዶን ዘይደሃልን መናፍቕ ክህሉ ኣይክልን እዩ።

ኣብ መወዳእታ ከነተሓሳስቦ እንደሊ ነገር፤ ንሕና ብዝኾነ መገዲ ቤተ ክርስቲያን ብ፵ን ብ፹ን መዓልቲ ንዝወለደቶ ኃውናን ኃውትናን ክንብል እምበር፤ ብኸመዚ መገዲ ውግዘቱ ከንጠቕስ፤ ከም ቢጽ ሓሳውያን’ውን ክንዝክሮ’ውን ደሊና ኣይኮነን። ግና ተመኺሩን ተነጊሩን ንዘይሰምዐ፤ “ሓቀኛ ሓዋርያ” መሲሉ ብዕላማ፤ ቤተ ክርስቲያን ንምፍራስ ንዝተዓጥቐ ወዲ ጥፍኣት ግና ከምቶም ዝቐደሙ አበው ዝግባእ ስጉምቲ ምውሳድ መጽሓፍ ቅዱሳዊን ሓዋርያዊን ተግባር ምዃኑ ክንጠቕስ ንፈቱ።

ትንታነ እዚ ኣገዳሲ ውሳነን፤ ተወሳኺ ሓበሬታን ድማ ምስ በጻሕና ከነመሓላልፎ ምዃንና ክንሕብር ንፈቱ።

ንምሉአ ትሕዝቶ ኣብዚ ይጠዉቑ

ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስን አቡነ ፊልጶስን፤ ነዚ ዘመን ዝኸውን ገድላዊ ትምህርቶም(፫ይ ክፋል)

5.0 አቡነ ፊልጶስን ተጋድሎኦምን 

5.1 ደምበ ደገፍቲ 

ልክዕ ከምቲ ኣብ ዘመን አቡነ ኤዎስጣቴዎስ ዝነበረ ኣገባብ፤ ተመሊሱ ኣብ አቡነ ፊልጶስ ክድግም እንርእዮ ናይ ኃይሊን ደገፍን ኣሰላልፋ ነበረ። እዚ ኸኣ እቲ ጕዳይ ክርክር ኣብ ግብጺ ተበጺሒሉ ሓቁ ይቀላዕ ደኣ እምበር ከምቲ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ዝተጋደሉሉ፤ ኣብ ቤተ ክርስቲያን ሓበሻ መዕለቢ ስለዘይተገብረሉ፤ ኣቡነ ፊልጶስን ገዳሞምን ንደቂ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስን ገዳማቶምን ከም ማእከልን ወኪልን ኮይኑ ኣብ ዝተረኽበሉ ዘመን ዳግማይ ከምዝተለዓለ ክንርዳእ ንኽእል። እቶም ተዋሳእቱ ተቐያይሮም እምበር፤ ዝውክልዎም ኣካላትን እቲ ዛዕባን ኣገባብ ክርክርን ተመሳሳልነት ነበሮ። 

በዚ መሠረት’ዚ ከኣ ድኅሪ ኣስታት ፍርቂ ክፍለ ዘመን እቲ ጉዳይ ዳግማይ ምስ ተለዓለ፤ ኣቡነ ፊልጶስ ካብ ገዳሞም ተጸዊዖም ኣብ መጋብእያ ንጉሥ ቀረቡ። ብተመሳሳሊ ንጉሥ ዳዊት፤ ምስቶም ኣብቲ ዘመን ግብጻዊ ጳጳስ ሓበሻ ዝነበሩ አቡነ በርተሎሜዎስን፤ ኣማኸርቲ ንጉሥ ዝኾኑ ካህናተ ደብተራን ካብ ቤተ ተክለሃይማኖት ዝኾኑ ተሰማዕነት ዝነበሮም ገዳማት ኢትዮጵያን፤ ዓቃቤ ሰዓት ዝብሃሉ ዝፍርሁ መራሔ ደሴት ገዳም እስጢፋኖስ ኮይኖም እዮም ክድህልዎምን ከፈራርህዎምን ፈቲኖም። ብተወሳኺ’ውን ካብቶም ደቂ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ዝኾኑ አቡነ ማትያስ ዘዓዲ ቀ፤ ድኅሪ ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ትምህርቲ ኣቦኦም ገዲፎም፤ ቀዳሚት ሰንበት ማዕረ ሰንበተ ክርስቲያን ክትኽበር ኣይግባእን እዩ እናበሉ ኣንጻር ኣቡነ ፊልጶስ ዝገጠሙሉ እዋን እዩ ነይሩ። አቡነ ፊልጶስ’ውን ከም ኣቦኦም አቡነ ኤዎስጣቴዎስ፤ ብብዝኂ ደጋፊን ኃይሊ ሥልጣንን ናይቶም ዝጻብእዎም ኣካላት ድምብርጽ ኣይበሎምን። ልዕሊ ኵሉ ዝኾነ ኣምላከ ቅዱሳን ምስ ሓቂ ከምዝኾነ ስለዝኣመኑ፤ ነቲ ነገር በይኖም ምስቶም እሙናት ሰዓብቶም ገጠምዎን መከትዎን። 

ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስን አቡነ ፊልጶስን፤ ነዚ ዘመን ዝኸውን ገድላዊ ትምህርቶም(፪ይ ክፋል)

4. አቡነ ኤዎስጣቴዎስን ተጋድሎኦምን

4.1 ደምበ ደገፍቲ

ኣብዚ ጋእዝ’ዚ ብሓደ ወገን አቡነ ኤዎስጣቴዎስ በይኖም ክቖሙ ከለዉ፤ ብኣንጻሮም ማለት ምፍራስ ኣኽብሮት ቀዳሚት ሰንበት ዝድግፉ ብግብጻዊ ጳጳስ ዝምርሑ ንጉሥን፤ ካብ ደቂ ተክለሃይማኖት ዝኾኑ ገዳማት፤ ሊቃውንተ ኢትዮጵያን ደብተራ ካህናት ድማ በቲ ካልእ ወገን ተሰሊፎም ነበሩ። መሳፍንትን መኳንንት ድማ ምስቲ ንጉሥ ብሓንሳብ ሠሚሮም ነበሩ።

እዚ ጕዳይ’ዚ ሃይማኖታዊ ይኹን እምበር፤ ምስቲ ኣብቲ ዘመን ዝነበረ ዝተሓናፈጸ ኣካይዳ ቤተ መንግሥትን ቤተ ክህነትን፤ እቲ ኣብቲ ዘመን ዝነበረ ንጉሥ ዓምደጽዮን ተጸንቢርዎን ነበረ። እቲ ንጉሥ ድማ ንምኽሪ እቶም ግብጻዊ ጳጳስን፤ ውሑዳት ካህናተ ደብተራን ሰሚዑ ኣንጻር ክብሪ ቀዳሚት ሰንበት ውሳኔኡ ክህብ ተደፋፈዐ። አቡነ ኤዎስጣቴዎስ ግና ሕጂ’ውን ሥልጣን ምድራዊ ንጉሥ ተጐዝጒዙ ንዝመጸ ውሳነ ፈሪሆም ኣይተቐበልዎን፤ እኳ ደኣ ኣብ ትምህርቲ ቅዱሳት መጻሕፍቲ ጸኒዖም ብትሪ ነጸግዎ። ጸግኦም ድማ ኣምላኾምን ኣብ ቅዱሳት መጻሕፍቲ ዘሎ ቃላቱን ጥራይ ነበረ። ምብዛኅ ናይቶም ዝጻብእዎም ዘለዉ ኣካላትን፤ መንፈሳዊ ይኹን ሥጋዊ ሥልጣኖምን ንኣቡነ ኤዎስጣቴዎስ ድሂሉ ካብቲ ቅዱሳት መጻሕፍቲ ዝምስክርዎ ሓቀኛ ትምህርቲ ፈልከት ኣየበሎምን።

እወ “ዓቢ ዕዮ ገዛ ረኺብና” - ብቀዳምነት ግን ንመን?

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ።

ኣብ ዝሓለፈ መወዳእታ ወርሒ መስከረም፤ ጋዜጠኛ ዞባ ደቡብ ኣቡበከር ዓብደልኣወል ምስ ፮ተ ብጾቱ (ሰኣልትን ጋዜጠኛታትን) ነበርቲ እቲ ከባቢ ብዝግባእ ንዝፈልጥዎ፤ ብደረጃ ሃገር ግና ዛጊት ብወግዒ ተፈሊጡ ንዘይጸንሐ ሓደ እኩብ “ሙምያት”፤ በክዓር ኣብ ዝተባህለ ልጉስን ብሑትን ስፍራ ከምዝረኸቡ ኣብ ማዕከናት ዜና ኤርትራ ኣቓሊሖሙልና ኣለዉ። ብካልእ ዜናዊ ስራሕ ኣብ ዕለት ቅዱስ ዮሐንስ ፳፻ወ፭ ዓ.ም. ኣብ ከባቢ እምባሶይራ (ሰንዓፈ) ብሥራሕ ኣብ ዝተንቀሳቐሱሉ እዋን፤ ምስ ደቂ ከባቢን ሠራዊትን ወዝቢ ብዝተለዓሉ ዝርርባት፤ ብዝረኸብዎ ጥሉል ሓበሬታ ተመሪሖም ናብዚ “ተፈሊጡ ናብ ዘይጸንሐ” ጥንታዊ ስፍራ ምብጽሖም ምስ ምሉእ ተሓጓስ ኣበሲሮምና እዮም። እምበኣር ነዞም ሞያዊ ግዴትኦም ጥራይ ዘይኮነስ ሃገራዊ ፍቕሮም’ውን ደሪኽዎም ብተገዳስነት ነቲ ዝሰምዕዎ ርጡብ ሓበሬታ፤ ናብቲ ግሁድ ዓለም ከቓልሕዎ ንዘርኣይዎ ሞያዊ ሥራሕ ዘሎና ናእዳን ሞገስን ከነቕርበሎም ንፈቱ።

እምበኣር ጋዜጠኛ አቡበከር፤ ብዕለት 26 መስከረም 2012 ኣብ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ብዛዕባ’ዚ ጕዳይ ኣብ ዝዘርግሖ ተወሳኺ መልእኽቱ “ዓቢ ዕዮ ገዛ ረኺብና” ብዝብል ርእሲ ካብ ዘውጽኦ ጽሑፍ፤ ንውሑድ ነጥብታት መበገሲ ብምግባር፤ ዋላ ቍሩብ እኳ ካብ ምጥቓሱ ንሳቶም እንተተሓረሙ’ውን፤ እዚ ዓቢ ዕዮ ገዛ ብቀንዱ ንቤተ ክርስቲያን ከም ዝምልከት ስለእንኣምን፤ ብተመሳሳሊ ኣርእስቲን ፍረ ሓሳብን፤ ንሕናውን ብቀጻሊ ክንዛረበሉ ንዝጸናሕና ጕዳያት ሓቅነቱ ዘረጋግጸ ተርእዮ’ውን ስለዝኾነ፤ ገለ ክስትውዓለሎም ንዝግብኦም ሓሳባት  እወ “ዓቢ ዕዮ ገዛ ረኺብና” ኢና - ብቀዳምነት ግን ንመን? ብዝብል ርእሲ መልስና ከነውፊ ብምባል ነዚ ሓጺር ጽሑፍ’ዚ ኣቕሪብና ኣሎና። ሰናይ ንባብ፦

ኣቡነ ኤዎስጣቴዎስን አቡነ ፊልጶስን፤ ነዚ ዘመን ዝኸውን ገድላዊ ትምህርቶም(፩ይ ክፋል)

በስመ አብ ወወልድ ወመንፈስ ቅዱስ አሐዱ አምላክ አሜን።

1.0 ግብጻውያንን ንሕናን

ከምዝፍለጥ፤ ሎሚ ውሑዳት ዘይኮኑ ብፍላይ መንእሰያት ደቂ ቤተ ክርስቲያን፤ ብዝተፈላለየ መገዲ ኣብ ልዕሊኦም ብዝዘንብ ዘሎ ድርብ ዝዕላምኡ ጐስጓስ መናፍቓን እናተሰናበዱን ግዳይ ጥርጥር እናኾኑን፤ ቤተ ክርስቲያን ሃገሮም ንዘለዋ ጥንታዊ ትምህርቲ ከቆናጽቡን፤ ኣብ ትምህርተ ሃይማኖትን፤ ሥርዓተ ቤተ ክርስቲያንን ንዘለዎም እምነት ከህጽጹን ይስምዑን ይረኣዩን እዮም። “ንሕና ናይ ግብጺ ኢና እንኽተል” ብዝብል ፈሊጥ ድማ፤ ትምህርትን ገድልን ኣቦታቶም ከምቲ ዝግባእ ከይፈለጥዎን ከይመርመርዎን ከለዉ ካብ ማዕዲ መናፍቓን ብዝቐርብሎም ዘለዉ ናይ መደናገሪ ውሑዳት ነጥብታት ጥራይ ተመርኲሶም፤ ትምህርቲ ኣቦታቶምን ወለዶምን ኣትሒቶም ክርእዩን፤ ከስተናዕቕዎን ይስምዑ እዮም። እቲ ብስም “ትምህርቲ ግብጺ” ዝጉስጉስ ኣካል፤ ጸኒሕን ሓቀኛ መንነቱን ፍሒርዎ ዘሎ ጕድጓድን ከይረኣዩ ድማ፤ ሰተት ኢሎም ክቕበልዎን፤ ልቦም ከፊቶም ከዐንግድዎን ይረኣዩ እዮም። ብመጋረጃ “ግብጺ” ዝተኸወለ ካልእ ዕላማ ከምዘሎን፤ ሓንሳብ ብስም ግብጺ ልቢ ምስ ሸፈተን ካብ እምነት ኣቦታቱ ምስ ተመንቈሰን ግና፤ ናብ ከመይ ዓይነት ደልሃመት በብቝሩብ ንምእታዉ መደባት ይትግበር ከምዘሎ፤ ቀስ እናበለ ዝገሃድ ዘሎ ሓቂ እዩ። ሓንሳብ ብስም አቡነ እንጦንዮስ እናተጐልበበ ዝጀመረ ክውል ሽፍትነት፤ ምስ ጕዳይ እዞም ክቡር ኣቦ ብዘይተሓሓዝ ኣጀንዳ ካልእ ኑፋቄያዌ ዕላማን ትምህርትን ይስዕቦ ምህላዉ ኣብ ቅድሜና ከም ፀሓይ ቀትሪ ተወሊዑ ዘሎ ሓቂ እዩ።